roundcorner.gif (262 bytes)  

Chinook






Chinook: To
μεταφορικό ελικόπτερο
με τις μεγάλες
δυνατότητες

Από την εποχή που άρχισε η παραγωγή του, το 1961, το
Chinook έχει υποστεί ριζικές αλλαγές και οι
δυνατότητές του έχουν πολλαπλασιαστεί. Έχοντας λάβει
μέρος σε όλες τις συρράξεις των τελευταίων 30 χρόνων,
με τελευταία αυτή του Περσικού κόλπου, έχει αποδείξει
τις ικανότητές του και αποτελεί βασικό στοιχείο των
νέων τακτικών μάχης.

Οι τακτικές μάχης έχουν εξελιχθεί σημαντικά κατά τα τελευταία
30 χρόνια και σήμερα, όπως και αποδείχτηκε πρόσφατα στον
πόλεμο του Περσικού κόλπου, η ευελιξία και η γρήγορη
αναδιάταξη των δυνάμεων, είναι το κλειδί για τη νίκη. Και ο
μόνος τρόπος για να αποκτήσει ένας στρατός αυτή την ευελιξία
και κινητικότητα είναι με τη χρήση του ελικοπτέρου.

Ελικόπτερα μέσης μεταφορικής ικανότητας

Είναι αυτονόητο ότι κανένας στρατός στον κόσμο δεν είναι σε
θέση να καλύπτει πλήρως όλα τα μέτωπα ταυτόχρονα. Με τη χρήση
των ελικοπτέρων όμως είναι δυνατή η μεταφορά σημαντικού
αριθμού τακτικών δυνάμεων μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα και
είναι δυνατή η αξιοποίηση των αδυναμιών του εχθρού. H κατοχή
και η χρησιμοποίηση όμως ενός μεγάλου στόλου ελικοπτέρων είναι
οικονομικά δυσβάστακτη και μέχρι σήμερα μόνο οι δύο
υπερδυνάμεις διέθεταν μεγάλους τέτοιους στόλους. Οι υπόλοιπες
χώρες πρέπει να αρκεστούν σε μικρότερους αριθμούς και σε μια
προσεκτική χρήση τους.
Τα γιγάντια ελικόπτερα, όπως το ρωσικό Mil Mi 26 _Halo_ το
οποίο είναι ανάλογου μεγέθους με το C-130 Ηρακλής, έχουν μεν
μεγάλη μεταφορική ικανότητα, αλλά δεν είναι κατάλληλα για
χρήση πάνω από το πεδίο της μάχης. Μόνο ελικόπτερα μεσαίου
μεγέθους μπορούν να ανταποκριθούν σε αυτές τις αποστολές και
για όλες τις χώρες του NATO και την Αμερική, η μοναδική δυνατή
εκλογή στον τομέα αυτό ήταν το Μπόινγκ Βερτόλ Σινούκ (Boeing
Vertol Chinook).

Εξέλιξη

H εταιρία Βερτόλ είχε ήδη κατασκευάσει το H-21 Φλάιν Μπανάνα
(Flying Banana) και όταν συγχωνεύθηκε με την Μπόινγκ το 1960,
διέθετε σημαντική εμπειρία και ήταν σε θέση να αναλάβει τη
διεύθυνση των ερευνών που θα απαντούσαν στις προδιαγραφές που
είχε θέσει ο αμερικανικός στρατός με τη _Εντολή Οπλικού
Συστήματος_ SS471L το 1956. O στρατός ήθελε να εξοπλιστεί με
ένα ελικόπτερο που θα ήταν μεγαλύτερο από το CH-46 Ση Νάιτ
(Sea Knight), θα είχε ακτίνα δράσης 185 km, και θα μπορούσε να
αιωρηθεί σε ύψος 1850 m με θερμοκρασία 35ψC και χωρίς επίδραση
εδάφους. H αρχική ονομασία που δόθηκε στο πρόγραμμα ήταν
V-114, και ο κωδικός του στρατού ήταν YHC-1B (ο κωδικός για το
Ση Νάιτ ήταν YCH-1A). Το 1962, όταν έγινε η ριζική αναδιάρθωση
των κωδικών όλων των όπλων, βαφτίστηκε CH-47 και σύμφωνα με
την παράδοση του αμερικανικού στρατού πήρε το όνομα μιας
ινδιάνικης φυλής και ονομάστηκε Σινούκ (Chinook).
Τα κύρια χαρακτηριστικά του Σινούκ εντυπωσιάζουν: καμπίνα
μήκους 9,20m, ύψους 1,98m και πλάτους 2,29m. Μπορεί να δεχτεί
μεταξύ 33 και 44 πλήρως εξοπλισμένους άνδρες (και πολλούς
περισσότερους σε περιπτώσεις ανάγκης) ή ακόμα 24 τραυματίες ή
επτά τόννους φορτίου. Τα φορτία, βεβαία, μπορούν να αλλάξουν
σε συνδυασμό με τις ατμοσφαιρικές συνθήκες ή την απόσταση στην
οποία πρέπει να μεταφερθούν. Το CH-47A μπορεί να μεταφέρει
6.080 κιλά σε μια απόσταση 35km, ενώ με φορτίο 2.790 κιλών
μπορεί να καλύψει απόσταση 185km. H φόρτωση μέχρι και μικρών
οχημάτων γίνεται από τη ράμπα που βρίσκεται στο πίσω μέρος της
καμπίνας και μπορεί να ανοίξει ακόμα και σε πτήση. Στο πάτωμα
της καμπίνας υπάρχουν 23 σημεία πρόσδεσης του φορτίου, ενώ ο
_εργάτης_ (βαρούλκο) που τοποθετήθηκε στα πρώτα μοντέλα μπορεί
να μεταφέρει φορτία 9.070 κιλών για μικρές αποστάσεις. Το
κυριότερο όμως χαρακτηριστικό του ελικοπτέρου είναι τα δύο
κύρια που περιστρέφονται με αντίθετη φορά εξισορροπώντας
έτσι τις ροπές και αποφεύγοντας τη χρήση ουραίου στροφίου. H
κίνηση των στροφείων γίνεται από δύο κινητήρες Avco Lycoming
T55 τοποθετημένους στα πλάγια του πίσω μέρους της ατράκτου.
Καθένας τους μπορεί να κινήσει και τα δύο στροφεία αυξάνοντας
έτσι τις πιθανότητες επιβίωσης πάνω από το πεδίο μάχης. Τα
πτερύγια των δύο στροφείων αλληλοκαλύπτονται και χρειάστηκε να
κατασκευαστεί ένας μηχανισμός συγχρονισμού, ο οποίος όμως
γνώρισε σοβαρά προβλήματα και ήταν μάλιστα και η αιτία για δύο
σοβαρά ατυχήματα. Τα δύο εξογκώματα στα πλάγια της ατράκτου
περιέχουν τις δεξαμενές καυσίμου αλλά χρησιμοποιούνται και σαν
πλωτήρες σε περιπτώσεις προσθαλάσσωσης. Υπάρχει επίσης και μια
πόρτα για τους επιβάτες και το πλήρωμα στο εμπρός δεξιό τμήμα
της ατράκτου. Στο κόκπιτ υπάρχουν διπλά χειριστήρια για
κυβερνήτη και συγκυβερνήτη και ένα αναδιπλούμενο κάθισμα
ανάμεσά τους για τον ιπτάμενο μηχανικό.

Υπηρεσία στο Βιετνάμ

Λίγο μετά την είσοδό του σε υπηρεσία, το Σινούκ εθεωρείτο ήδη
σαν ένα αξιόπιστο ελικόπτερο εντυπωσιακών ικανοτήτων. Το
αρχικό συμβόλαιο για πέντε YHC-1B υπεγράφη τον Ιούνιο του
1959, ενώ η πρώτη πτήση έγινε στις 21 Σεπτεμβρίου 1961. Στις
16 Αυγούστου 1962, με την ονομασία CH-47A πια, τα πρώτα
ελικόπτερα παραδίδονται στην 1η Μεραρχία Ιππικού (Cavalry
Division). Συμβόλαια για την παραγωγή και νέων ελικοπτέρων
υπογράφτηκαν καθώς το Σινούκ άρχισε να αποδεικνύει τις
ικανότητές του στο Βιετνάμ, όπου μέσα στο πρώτο κιόλας χρόνο
είχε περισυνελέξει περισσότερα από εκατό αεροσκάφη που είχαν
καταρριφθεί. Μέχρι το τέλος του 1972, οπότε και άρχισε η
αποχώρηση των Αμερικανών από το Βιετνάμ, 550 από τα 684 Σινούκ
που είχαν παραχθεί μέχρι τότε είχαν χρησιμοποιηθεί στην
Νοτιο-ανατολική Ασία. Εκτός των 11.500 αεροσκαφών και
ελικοπτέρων που είχαν σώσει χιλιάδες εγκλωβισμένους και
τραυματίες, είχαν εκτελέσει και κάθε άλλου είδους μεταφορά
συμπληρώνοντας 750.000 ώρες πτήσης. Εκατόν δέκα Σινούκ χάθηκαν
κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων και πολλά άλλα υπηρέτησαν με
την αεροπορία του Νοτίου Βιετνάμ. Αρκετά από αυτά πέρασαν σε
Βορειο-βιετναμικά χέρια μετά το τέλος του πολέμου.
Το μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε περισσότερο στο Βιετνάμ ήταν το
CH-47A, του οποίου η παραγωγή ανήλθε σε 354 ελικόπτερα. Τον
Οκτώβριο του 1966 κάνει την πρώτη του πτήση το CH-47B με
ισχυρότερους κινητήρες T55-L-7C που αποδίδουν 2850 ίππους,
ξανασχεδιασμένα πτερύγια στροφείων και άλλες βελτιώσεις. Οι
παραδόσεις του νέου μοντέλου άρχισαν στις 10 ΜαΪου 1967 και
κατασκευάστηκαν συνολικά 108 ελικόπτερα.

Βελτιωμένο μοντέλο

Σημαντικότερες βελτιώσεις έγιναν με το επόμενο μοντέλο CH-47C
(γνωστό και σαν Model 234) που πρωτοπέταξε στις 14 Οκτωβρίου
1967. Οι κινητήρες ήταν τώρα T55-L-11C που απέδιδαν 3750
ίππους με νέο σύστημα μετάδοσης, έτσι ώστε να ικανοποιηθεί το
αίτημα του αμερικανικού στρατού για μεταφορά φορτίου 6.805
κιλών σε απόσταση 55 km και αιώρηση στα 1.220m με θερμοκρασία
35ψC έξω από την επίδραση εδάφους (out of the ground effect).
H ποσότητα καυσίμου είχε αυξηθεί σημαντικά και υπήρχε
δυνατότητα τοποθέτησης δεξαμενών που αντέχουν σε αναγκαστική
προσγείωση. Σε γενικές γραμμές, το νέο μοντέλο είχε κατά 30%
καλύτερες επιδόσεις από το CH-47A σε ταυτόσημες συνθήκες
χρήσης. Το τελευταίο από τα 270 CH-47C που παράχθηκαν
παραδόθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1980, αν και τα
περισσότερα κατασκευάστηκαν στη δεκαετία του 1970. O δείκτης
ατυχημάτων του Σινούκ ήταν από τους μικρότερους στην
αμερικανική αεροπορία, και έφτασε στο 5,3 ανά 100.000 ώρες
πτήσης.

Εξαγωγικές επιτυχίες

Ένα μεγάλο ποσοστό των ελικοπτέρων που κατασκεύασε η Μπόινγκ
Βερτόλ κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970 ήταν για
εξαγωγές. Πολλές άλλωστε από τις βελτιώσεις που ζητούσαν οι
διάφοροι πελάτες, ενσωματώνονταν αργότερα σε όλα τα CH-47C.
Πρώτος πελάτης ήταν η Ταϊλάνδη, που αγόρασε 4 CH-47A
προερχόμενα από τα αποθέματα του αμερικανικού στρατού. Από τη
μεριά της η Αυστραλία απόκτησε 12 Σινούκ με σκοπό να τα
χρησιμοποιήσει στη Νέα Γουινέα. Έξι Σινούκ παραδόθηκαν στην
Ισπανία, και αυτά τα ελικόπτερα ήταν τα πρώτα που ήταν
εφοδιασμένα με αυτόματο σύστημα ελέγχου πτήσης. Μπορούσαν σε
μικρό χρονικό διάστημα να διαμορφωθούν για τη μεταφορά
καυσίμου ή τη μεταφορά υψηλών προσώπων. Είχαν επίσης
εξοπλισθεί με ένα σύστημα ελέγχου της κόπωσης στα πτερύγια των
στροφείων.
Στα καναδικά ελικόπτερα, που ονομάστηκαν CH-147, η Μπόινγκ
τοποθέτησε μια κεντρική σειρά 11 καθισμάτων και μπορούσαν
πλέον να μεταφέρουν μέχρι 44 επιβάτες. Τοποθετήθηκε επίσης ένα
βίντσι ικανό να σηκώσει 12.700 κιλά, υδραυλικά κινούμενη ράμπα
φόρτωσης, ισχυρότερο σύστημα μετάδοσης, βελτιωμένα ηλεκτρονικά
και αυτόματος πιλότος.
Τα ελικόπτερα της RAF, που πήραν την ονομασία Σινούκ HC Mk 1,
είναι βασισμένα στο καναδικό μοντέλο και οι πρώτες παραδόσεις
άρχισαν το 1980. Τοποθετήθηκαν επίσης αγγλικής κατασκευής
ραδιοβοηθήματα και ηλεκτρονικά και πίνακας οργάνων συμβατός με
τις διόπτρες νυκτερινής όρασης. Το μέγιστο βάρος απογείωσης
πέρασε στα 22.680 κιλά και τοποθετήθηκαν 3 σημεία στήριξης
εξωτερικού φορτίου. Μετά τις πρώτες παραδόσεις, ένα νέο
σύστημα πλήρωσης των δεξαμενών καυσίμου υπό πίεση, καθώς και
νέα πτερύγια από υαλονήματα άρχισαν να τοποθετούνται και
τοποθετήθηκαν και στα ελικόπτερα που είχαν ήδη μπει σε
υπηρεσία.

Σε υπηρεσία με την RAF

Τα Σινούκ μόλις είχαν αρχίσει να μπαίνουν σε υπηρεσία όταν
άρχισε ο πόλεμος με την Αργεντινή για τα νησιά Φόκλαντ. Μόνο η
μοίρα 18 είχε παραλάβει ελικόπτερα και πέντε από αυτά, μαζί με
8 Ση Χάριερ, 6 Χάριερ Gr Mk3, και 6 Γουέσεξ, φορτώθηκαν στο
σκάφος Atlantic Conveyor με προορισμό τον Νότιο Ατλαντικό. Ένα
από τα Σινούκ παρέμεινε στη νήσο Ασσενσιόν, ενώ τα υπόλοιπα
συνέχισαν νότια. Τα αεροσκάφη και τα άλλα ελικόπτερα
μεταφέρθηκαν στα αεροπλανοφόρα μόλις το πλοίο έφτασε τον
αγγλικό στόλο, ενώ στα Σινούκ έπρεπε να τοποθετηθούν τα
πτερύγια των στροφείων που είχαν αφαιρεθεί, μια διαδικασία
δύσκολη πάνω σε ανοικτό κατάστρωμα στις θάλασσες του νότιου
Ατλαντικού. Μόλις είχε απογειωθεί το πρώτο από τα ελικόπτερα
όταν ένας πύραυλος Εξοσέτ κτύπησε το Atlantic Conveyor. Το
πλοίο βυθίστηκε 5 μέρες αργότερα παίρνοντας μαζί του και τα 3
ελικόπτερα Σινούκ. Το μοναδικό αεροσκάφος που διασώθηκε -με
κωδικό Bravo November- πέταξε καθ_ όλη την υπόλοιπη διάρκεια
του πολέμου και έθεσε μια σειρά ρεκόρ, όπως παραδείγματος χάρη
η μεταφορά 70 Αργεντινών αιχμαλώτων στην καμπίνα.

Πρόγραμμα αναβάθμισης

Ορισμένες από τις βελτιώσεις που υπάρχουν στα αγγλικά Σινούκ
ενσωματώθηκαν και στα ελικόπτερα του αμερικανικού στρατού με
ένα πρόγραμμα αναβάθμισης που έγινε στο Ρίντλεϋ. Από το 1976
όμως, ο αμερικανικός στρατός είχε ζητήσει από την Μπόινγκ την
τοποθέτηση του κινητήρα T55-L-712, που απέδιδε μεν την ίδια
ισχύ με τους προηγούμενους κινητήρες, αλλά είχε και τη
δυνατότητα να αποδώσει μέχρι και 4.500 ίππους σε περιπτώσεις
ανάγκης και μπορούσε να λειτουργεί χωρίς λίπανση επί 30 λεπτά.
Το πρωτότυπο του μοντέλου CH-47D έκανε την πρώτη του πτήση
στις 11 ΜαΪου 1979 και το πρώτο ελικόπτερο παραγωγής πέταξε
στις 26 Φεβρουαρίου 1982. Περίπου 300 υποκατασκευαστές
συμμετέχουν στο πρόγραμμα εκσυχρονισμού των Σινούκ οι οποίες
αφορούν τη δομή αλλά και τα συστήματα του ελικοπτέρου. Το
πιλοτήριο έχει επανασχεδιαστεί, τα υδραυλικά συστήματα
βελτιώθηκαν, γενικεύθηκε η τοποθέτηση των 3 σημείων ανάρτησης
εξωτερικού φορτίου και το σύστημα πλήρωσης των δεξαμενών
καυσίμου υπό πίεση. Πολλά δομικά στοιχεία έχουν αντικατασταθεί
από άλλα κατασκευασμένα από ελαφρότερα και ανθεκτικότερα
συνθετικά υλικά και τα πτερύγια των στροφείων είναι τώρα από
υαλονήματα με διάρκεια ζωής 3.000 ώρες αντί των μεταλλικών που
έπρεπε να αλλαχθούν κάθε 1.200 ώρες. Το 1985 έγιναν και οι
πρώτες δοκιμές για ανεφοδιασμό σε πτήση με ένα CH-47D στο
οποίο είχε τοποθετηθεί ένας ειδικός σωλήνας μήκους 11,60m.
Όλες αυτές οι βελτιώσεις έχουν επιφέρει μια αύξηση των
επιδόσεων του CH-47D κατά 100% σε σχέση με το αρχικό CH-47A. O
αμερικανικός στρατός έχει αρχίσει ένα πρόγραμμα αναβάθμισης
436 CH-47A/B/C σε επίπεδο CH-47D, ενώ έχουν παραγγελθεί και
197 εντελώς νέα ελικόπτερα.
Τα πρώτα CH-47D παραγωγής παραδόθηκαν το Μάιο του 1982 και
μπήκαν σε υπηρεσία με την 101 Αερομεταφερόμενη Μεραρχία. Στην
Ευρώπη εμφανίστηκαν το 1987, όταν αντικατέστησαν τα CH-47C
στις μονάδες του αμερικανικού στρατού, αν και από το 1986 ο
ισπανικός στρατός είχε ήδη παραλάβει μια ελαφρά βελτιωμένη
έκδοση, το CH-47D International, το οποίο διαθέτει ραντάρ
καιρού στο ρύγχος.
Στην Ευρώπη το Σινούκ κατασκευάζεται, κατόπιν αδείας, από την
Ελικοτέρι Μεριντιολάνι (Elicotteri Meridionali) SpA, στην
Ιταλία. Τα ελληνικά Σινούκ, όπως και τα περισσότερα από αυτά
που έχουν αγοραστεί από χώρες της Μέσης Ανατολής είναι
ιταλικής κατασκευής. Μια ακόμα γραμμή παραγωγής βρίσκεται στην
Ιαπωνία, όπου η Καβασάκι (Kawasaki) κατασκευάζει το CH-47J
International, για λογαριασμό της ιαπωνικής αεροπορίας και του
στρατού. Προβλέπεται ότι συνολικά θα κατασκευαστούν 54
ελικόπτερα που θα αντικαταστήσουν τα KV-107 (ιαπωνική
παραλλαγή του CH-46) σε αποστολές διάσωσης και μεταφορών.

Μοντέλο για τις Ειδικές Δυνάμεις

Το Δεκέμβριο του 1987, η Διοίκηση Ειδικών Δυνάμεων του
αμερικανικού στρατού υπέγραψε ένα συμβόλαιο για την κατασκευή
ενός ελικοπτέρου με μεγάλη μεταφορική ικανότητα, που θα
μπορούσε να πετά μαζί με τα MH-60K που ήδη διέθετε, σε
αποστολές διείσδυσης. Βασισμένο πάνω στο CH-47D, το νέο
μοντέλο ονομάστηκε MH-47E. Για να μπορεί να πετά σε αποστολές
αποφυγής αναγλύφου, με κάθε καιρό, εξοπλίστηκε με τη συσκευή
υπερύθρων AN/AAQ-16 και το ραντάρ AN/APQ-174 της Τέξας
Ίνστρουμεντς (Texas Instruments). Τοποθετήθηκαν κινητήρες
T55-L-714, που αποδίδουν 4.818 ίππων, ψηφιακό σύστημα ελέγχου
πτήσης, προειδοποιητές σημάτων ραντάρ (RWR), συσκευές
ηλεκτρονικών αντιμέτρων και σωλήνας ανεφοδιασμού σε πτήση.
Έχουν επίσης τοποθετηθεί οι μεγάλες δεξαμενές καυσίμου που
είχαν εξελιχθεί για την πολιτική έκδοση 234LR του Σινούκ, που
μπορούν να μεταφέρουν διπλάσια ποσότητα καυσίμου σε σχέση με
το CH-47D.
Δύο μερικά προετοιμασμένα MH-47E πήραν μέρος στις επιχειρήσεις
του αμερικανικού στρατού στη Γρενάδα, ενώ το πρωτότυπο (s/n
88-0267) πέταξε για πρώτη φορά την 1η Ιουνίου 1990. Οι
παραδόσεις επρόκειτο να αρχίσουν στις αρχές του 1992, αλλά
επισπεύθηκαν και 4 πλήρως εξοπλισμένα ελικόπτερα πήραν μέρος
στις επιχειρήσεις στο Περσικό κόλπο.

Οι επιχειρήσεις στο Περσικό κόλπο

O πόλεμος στο Περσικό κόλπο ήταν μια ακόμα περίπτωση όπου το
Σινούκ απέδειξε τις ικανότητές του. Υπηρέτησε με τα χρώματα
δύο χωρών, της Αγγλίας και των ΗΠΑ. Συνολικά 15 ελικόπτερα,
προερχόμενα από τα 7 και 18 squadron της RAF δημιούργησαν τη
Μοίρα Σινούκ Μέσης Ανατολής (Chinook Squadron Middle East),
μερικά έχοντας βαφτεί στο ροζ της ερήμου και μερικά με μαύρο
χρώμα για νυκτερινές αποστολές. Πέταξαν 1.000 ώρες και
μετέφεραν 1.000.000 κιλά φορτίου στις επτά πρώτες εβδομάδες
των επιχειρήσεων. Τα Σινούκ που πέταξαν με τα αμερικανικά
χρώματα προέρχονταν από δύο κυρίως πηγές. Την 101η
Αερομεταφερόμενη Μεραρχία που διαθέτει τα δικά της Σινούκ και
το 159ο Τάγμα Αεροπορίας Στρατού (Aviation Regiment) από την
Γερμανία, δημιουργώντας ένα στόλο 127 Σινούκ, όλα του τύπου
CH-47D. Με τις μεγάλες μεταφορικές του δυνατότητες, το Σινούκ
μετέφερε στρατεύματα και εφόδια κατά τη διάρκεια του πολέμου
στο έδαφος, μετέφερε στα μετόπισθεν Ιρακινούς αιχμαλώτους και
μαζί με τα UH-60A μετέφερε πάνω από 2000 άνδρες της 101ης
Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας κατά την επίθεση βαθιά μέσα στο
ιρακινό έδαφος. Τα Σινούκ κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων
πετούσαν και σε ύψος 15 μέτρων, και κατά τη διάρκεια μιας
τέτοιας αποστολής χάθηκε και το μοναδικό Σινούκ, όταν λίγο
μετά την ανακωχή της 1ης Μαρτίου, το ελικόπτερο της Ταγματάρχη
T. Rossi έπεσε πάνω σε μια κεραία, η οποία ήταν και η πιο
σημαντική απώλεια των Αμερικανών.
Οι επιχειρήσεις στο Περσικό απέδειξαν ότι οι νέες τακτικές
μάχης απαιτούν μεγάλη ευελιξία και κινητικότητα και τη
δυνατότητα γρήγορης αναδιάρθρωσης των δυνάμεων στο έδαφος. O
μόνος τρόπος για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος είναι η ευρεία
χρήση των ελικοπτέρων και ενσωμάτωσή τους στην ιεραρχία των
δυνάμεων εδάφους. Σε συνδυασμό μάλιστα και με την τάση που
υπάρχει για μικρότερους, αλλά ικανότερους και καλύτερα
εκπαιδευμένους στρατούς, είναι σίγουρο ότι το Σινούκ θα
συνεχίσει να προσφέρει τις υπηρεσίες του για πολλά χρόνια
ακόμα, μια και ακόμα δεν έχει εμφανιστεί κανένας πιθανός
αντικαταστάτης του.


Λεζάντες φωτό.

Δύo Chinook HC Mk 1 του σμήνους 7 της RAF ετοιμάζονται για μια
αποστολή νωρίς το πρωί. Τα αγγλικά Σινούκ βασίζονται στο
μοντέλο των CH-147 των καναδικών δυνάμεων, αλλά θα
αναβαθμιστούν όλα σε επίπεδο HC Mk 2 που είναι ανάλογο του
CH-47D.

Το βρετανικό αυτό Σινούκ χρησιμοποιήθηκε στην υποστήριξη των
δυνάμεων των Ηνωμένων Εθνών στο Λίβανο επιχειρώντας από τις
βρετανικές βάσεις στην Κύπρο.

Το Σινούκ αποτελεί ιδιαίτερα σταθερή πλατφόρμα. Έτσι η
ανάρτηση του εξωτερικού φορτίου όπως αυτό το πυροβόλο είναι
εύκολη υπόθεση.

H Kawasaki Heavy Industries κατασκευάζει στην Ιαπωνία 54
ελικόπτερα CH-47J για λογαριασμό της ιαπωνικής αεροπορίας και
του στρατού.

Το 1985 ένα Σινούκ πήρε μέρος σ_ ένα πρόγραμμα δοκιμών
εφοδιασμένο με σωλήνα ανεφοδιασμού σε πτήση. Οι δοκιμές αυτές
ήταν μέρος του προγράμματος εξέλιξης του MH-47E που μπήκε σε
υπηρεσία με τις αμερικανικές ειδικές δυνάμεις.

H καναδική έκδοση του Σινούκ φέρει τον κωδικό CH-147 και
διέθεταν αρκετές βελτιώσεις σε σχέση με τα προηγούμενα
μοντέλα. Τα Σινούκ αυτά, εφοδιασμένα με σκι, ανήκουν στο
σμήνος 447. Τα ελικόπτερα αυτά έχουν πια αποσυρθεί μετά την
αναδιάρθρωση των καναδικών δυνάμεων.

Τα Chinook που υπηρετούν στον ιταλικό στρατό έχουν
κατασκευαστεί από την Elicotteri Meridionali και εκπληρώνουν
αποστολές μεταφορών, πυρόσβεσης και μεταφοράς τραυματιών. Οι
περισσότερες χώρες της Μέσης Ανατολής έχουν ελικόπτερα που
έχουν παραχθεί στην ιταλική γραμμή παραγωγής.

Με τους κινητήρες σε λειτουργία, αυτό το Σινούκ HC Mk 1 του
σμήνους 78 της RAF ετοιμάζεται να απογειωθεί. Προσέξτε το
βίντσι διάσωσης πάνω από τη δεξιά πόρτα.

Τα Σινούκ του αμερικανικού στρατού που βρίσκονται σε Ευρωπαϊκό
έδαφος πετούν με τις 180, 205 και 295 Aviation Companies. Αυτό
της φωτογραφίας ανήκει στην 205th, The _Geronimos_.

Ένα Σινούκ HC Mk1 της RAF και ένα ισπανικό HT-17 κατά τη
διάρκεια κοινών ασκήσεων στην Ισπανία.

Αυτή η φωτογραφία ενός Αιγυπτιακού Σινούκ μας επιτρέπει να
παρατηρήσουμε τη διάταξη των κύριων στροφείων και των
κινητήρων στα πλάγια της ατράκτου. Τα στροφεία κινούνται κατά
την αντίθετη φορά, ενώ η μαύρη γραμμή είναι ο διάδρομος όπου
επιτρέπεται να πατούν τα συνεργεία συντήρησης.

Το Σινούκ έχει υδατοστεγή κατασκευή και σε περιπτώσεις ανάγκης
μπορεί να προσθαλασσωθεί.

Παρά το μεγάλο του μέγεθος, το Σινούκ μπορεί να μεταφερθεί
αεροπορικά με το C-5 Galaxy, αφού πρώτα έχουν βέβαια αφαιρεθεί
τα στροφεία . Αρκετά αγγλικά και αμερικανικά Σινούκ
μεταφέρθηκαν κατ_ αυτό τον τρόπο στη Σαουδική Αραβία.


Αυτό το CH-47 με καμουφλάζ ερήμου είναι ένα από τα 12
ελικόπτερα που προμηθεύτηκε το Μαρόκο για μεταφορές. Πριν από
αυτή την αγορά, το μεγαλύτερο μέρος του σχετικού υλικού των
Μαροκινών Ενόπλων Δυνάμεων προήρχετο από την ΕΣΣΔ. Όταν όμως
οι σχέσεις της χώρας αυτής με τη γειτονική Αλγερία
επιδεινώθηκαν το Μαρόκο άλλαξε προμηθευτή και στράφηκε προς
τις ΗΠΑ. Τα ελικόπτερα αυτά χρησιμοποιήθηκαν εναντίον των
ανταρτών _Πολισάριο_ στη Σαχάρα.

Boeing Vertol Chinook HC Mk 1
Squadron 7, Royal Air Force


Κεραίες VOR/ILS.

Εκτοξευτής παραπλανητικών φωτοβολίδων.

RWR: Το κάλυμμα αυτό προστατεύει τον προειδοποιητή σημάτων
ραντάρ ARI. 18228 της Marconi.

Κινητήρες: Τα περισσότερα από τα Σινούκ της RAF αναβαθμίστηκαν
με την τοποθέτηση των ισχυρότερων T55-L-712E, στη θέση των
T55-L-11E.

Εκτοξευτής αερόφυλλων.

Ράμπα φόρτωσης: H ράμπα, που ανασύρεται υδραυλικά, μπορεί να
μείνει μερικά ή τελείως ανοικτή κατά τη διάρκεια της πτήσης,
για τη μεταφορά ογκοδών φορτίων ή τη ρίψη με αλεξίπτωτο.

Σκαλοπάτι: Βοηθά τους μηχανικούς να ανέβουν πάνω στην άτρακτο
και να έχουν εύκολη πρόσβαση στους κινητήρες και στο σύστημα
μετάδοσης.

Σταθεροποιητικά Πτερύγια: Αυτά τα πτερύγια εξομαλίνουν τη ροή
του αέρα όταν η ράμπα είναι ανοικτή εν πτήση.

Πίσω σύστημα προσγείωσης: Αποτελείται από δύο σκέλη, με ένα
κατευθυνόμενο τροχό στο καθένα.

Πίσω βίντσι μεταφοράς φορτίου: Έχει τη δυνατότητα μεταφοράς
φορτίου 9.000 kg. Σε συνδυασμό με το γάντζο εμπρός μπορεί να
μεταφέρει μεγάλα φορτία όπως για παράδειγμα ένα άλλο Σινούκ.

Κεντρικό βίντσι μεταφοράς φορτίου: Έχει τη δυνατότητα
μεταφοράς φορτίου 11300 kg. Στα δυνατά φορτία μεταφοράς
συμπεριλαμβάνονται πυροβόλα όπως το FH-70.

Κεραία Decca Mk19.

Εμπρός βίντσι μεταφοράς φορτίου: Έχει τη δυνατότητα μεταφοράς
φορτίου 9000 kg.

Κεραία ADF.

Εμπρός σύστημα προσγείωσης: Τα δύο εμπρός σκέλη του συστήματος
προσγείωσης έχουν το καθένα δύο τροχούς.

Κεραίες VHF/UHF.

Επίπεδη Κεραία: H κεραία αυτή είναι συνδεδεμένη με το
υψομετρικό ραντάρ.

Κεραία Συστήματος ναυτιλίας Ντόπλερ.

Κεραίες επικοινωνιών: Είναι μέρος των συστημάτων επικοινωνίας
UHF/AM.

Προβολείς προσγείωσης: Οι προβολείς βρίσκονται μέσα σε
υποδοχές για να προσφέρουν μικρή αεροδυναμική αντίσταση και
βγαίνουν από τις υποδοχές όταν ανάψουν.

Αισθητήρες του συστήματος ελέγχου πτήσης AFCS.

Σημείο ανάρτησης προβολέα _Nightsun_.

Αριστερός σωλήνας Πιτό.

RWR: Το εξόγκωμα αυτό περιέχει τον προειδοποιητή σημάτων
ραντάρ και καλύπτει το εμπρός ημισφαίριο του σκάφους. Οι
απειλές αξιολογούνται σύμφωνα με την απόστασή τους και τη
γωνία από την οποία έρχονται.

Κεραία VHF/AM: Οι κεραίες αυτές είναι μέρος του συστήματος
επικοινωνίας GEC Avionics 340.

Δεξιός σωλήνας Πιτό.

Θυρίδα πρόσβασης: Μέσω της θυρίδας αυτής είναι δυνατή η
πρόσβαση στο σύστημα απόσβεσης κραδασμών και το χώρο
ηλεκτρονικών.

Πιλοτήριο: Είναι ευρύχωρο και προσφέρει πολύ καλή ορατότητα
στους δύο χειριστές που κάθονται πλάι-πλάι. Στα ελικόπτερα ο
κυβερνήτης κάθεται δεξιά και ο συγκυβερνήτης αριστερά.

Αλεξινέμιο: Κατασκευάζεται από διαδοχικά στρώματα πλαστικού
και θερμαίνεται ηλεκτρικά.

Θυρίδα εξόδου: Μέσω της θυρίδας αυτής θα εκκενώσουν το σκάφος
ο κυβερνήτης και ο συγκυβερνήτης, σε περίπτωση ανάγκης.

Βίντσι διάσωσης: Είναι τοποθετημένο πάνω από τη δεξιά πόρτα
της καμπίνας και λειτουργεί υδραυλικά.

Εξωτερικό σημείο ενεργοποίησης θυρίδας εκτάκτου ανάγκης.

Κεραία TACAN.

Φώτα σχηματισμού.

Στόμιο πλήρωσης δεξαμενών καυσίμου: Εκτός των απλών στομίων
πλήρωσης το Chinook διαθέτει και ένα ειδικό στόμιο για την
ταχύτερη πλήρωση των δεξαμενών με καύσιμο υπό πίεση.

Κεραία VHF/UHF.

Αισθητήρας στοιχείων αέρος.

Κεραία HF.

'τρακτος: H μονοκόκ κατασκευής άτρακτος έχει σταθερή διατομή
σε όλο της το μήκος και μπορεί να δεχτεί 44 πλήρως
εξοπλισμένους στρατιώτες ή 24 τραυματίες σε φορεία.

Πτερύγια στροφίου: Τα πτερύγια από υαλονήματα έχουν υιοθετηθεί
σε όλα τα Σινούκ της RAF. Μπορούν να αντέξουν πλήγματα από
πυροβόλα διαμετρήματος μέχρι και 20 χιλιοστών.



ΠΡΟΣΟΧΗ COPYRIGHT

Copyright
Orbis Publishing Ltd
1992
Aerospace Publishing Ltd
Pilot Press Ltd
Chinook σε υπηρεσία

Αργεντινή: H Αργεντινή είχε παραγγείλει 35 ελικόπτερα Σινούκ,
αλλά είχε παραλάβει μόνο τρία από αυτά όταν άρχισε να ισχύει
το εμπάργκο εξαιτίας του πολέμου για τα νησιά Φόκλαντ. Ένα από
αυτά χάθηκε κατά τη διάρκεια του πολέμου το 1982, ενώ τα δύο
υπόλοιπα πετούν σήμερα για την υποστήριξη των αργεντινών
βάσεων της Ανταρκτικής.

Αυστραλία: H RAAF (Royal Australian Air Force) παρέλαβε 12
CH-47C (A15-001 έως A15-0012) το 1973 και εντάχθηκαν στο
Σμήνος 12 με βάση το 'μπερλεϋ. Τον Ιούνιο του 1989,
αποσύρθηκαν και τα 11 που απέμειναν και αντικαταστάθηκαν από
τα S-70 _Black Hawk_.

Καναδάς: Εννέα ελικόπτερα CH-47C, γνωστά με την ονομασία
CH-147, παραγγέλθηκαν από τον Καναδά και άρχισαν να
παραδίδονται τον Σεπτέμβριο του 1974. Πέταξαν με τα σμήνη 447
και 450, μέχρι και το καλοκαίρι του 1991, οπότε και
αποσύρθηκαν λόγω οικονομικών δυσκολιών και αναδιάρθωσης των
καναδικών δυνάμεων. .

Αίγυπτος: H Αίγυπτος παράγγειλε 15 ελικόπτερα CH-47C στην
ιταλική Elicotteri Meridionali, και τα παρέλαβε το 1981, αφού
δέχτηκε τα ελικόπτερα της ακυρωμένης ιρανικής παραγγελίας.

Ελλάδα: H Ελλάδα παρέλαβε 10 CH-47C από την ιταλική γραμμή
παραγωγής. Αρχικά είχαν μοιραστεί μεταξύ της ΠΑ, και της
αεροπορίας στρατού, αλλά αργότερα παραχωρήθηκαν όλα στην
αεροπορία στρατού. Ένα από αυτά χάθηκε σε ατύχημα, ενώ δύο
έχουν υποστεί εκτεταμένες ζημιές. Έχει ήδη αρχίσει ένα
πρόγραμμα σε συνεργασία με την Μπόινγκ για την αναβάθμισή τους
σε επίπεδο D (για την ακρίβεια μια παραλλαγή του μοντέλου D με
μεγαλύτερες δεξαμενές καυσίμου).

Ιράν: Ένας από τους κυριότερους πελάτες της ιταλικής γραμμής
παραγωγής ήταν το Ιράν, το οποίο είχε παραγγείλει τρεις
παρτίδες των 16, 26 και 50 ελικοπτέρων Οι δύο πρώτες ήταν για
την αεροπορία, ενώ η τρίτη για το στρατό. Συνολικά, 67
ελικόπτερα είχαν παραδοθεί πριν το εμπάργκο που άρχισε να
ισχύει το 1981, και μερικά χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια
του πολέμου με το Ιράκ.

Ιταλία: H Ιταλία παρέλαβε τα πρώτα CH-47C κατασκευασμένα από
την Elikotteri Meridionali το 1973 και διαθέτει σήμερα 28
σκάφη που πετούν με την αεροπορία στρατού. Εννέα από αυτά
πετούν για λογαριασμό της Πολιτοφυλακής.
11ψ Gruppo
Σμήνη:111 και 112
Βάση: Βίτερμπο
Παράδειγμα αεροσκάφους: MM81169

12ψ Gruppo
Σμήνη: 121 και 122
Βάση: Βίτερμπο
Παράδειγμα αεροσκάφους: MM80840.

Ιαπωνία: H Ιαπωνία διαθέτει το CH-47J που κατασκευάζεται από
την Kawasaki. H αεροπορία διαθέτει 12 ελικόπτερα που πετούν με
την Air Rescue Wing σε αποστολές διάσωσης. O στρατός βρίσκεται
στη διαδικασία αντικατάστασης των 60 KV-107 με τα CH-47J και
μέχρι σήμερα έχουν παραγγελθεί 28 Chinook. Πετούν με το 1ψ
Heli Group με βάση το Kisarazu.

Λιβύη: Μεταξύ του Ιουλίου 1976 και τις αρχές του 1980, και
παρά τις αμερικανικές επιφυλάξεις, η Λιβύη παρέλαβε 20 CH-47C
κατασκευασμένα στην Ιταλία. Έξι από αυτά πήγαν στην αεροπορία,
ενώ τα υπόλοιπα παραδόθηκαν στο στρατό.

M. Βρετανία: Το 1978 η RAF παρήγγειλε 33 Chinook HC Mk 1, τα
οποία είναι ανάλογα των CH-47C. Το πρώτο από αυτά πέταξε στις
23 Μαρτίου 1980 και παραδόθηκε στο 240 OCU, τη μονάδα
επιχειρησιακής εκπαίδευσης με βάση το Όντιχαμ. Τρία από τα
ελικόπτερα του 18 Sq. χάθηκαν όταν βυθίστηκε το Atlantic
Conveyor στον πόλεμο των Φόκλαντ το 1982. Όλα τα Mk 1
πρόκειται να αναβαθμιστούν σε επίπεδο Mk 2 που είναι ανάλογο
των CH-47D.
Squadron 7
Βάση: Όντιχαμ
Αποστολή: Τακτική υποστήριξη
Παράδειγμα ελικοπτέρου: ZA671, ZA678, ZA713, ZA718

Squadron 18
Βάση: Γκίτερσλοχ-Γερμανία
Αποστολή: Τακτική υποστήριξη, 1η Στρατιά
Παράδειγμα ελικοπτέρου: ZA672, ZA675, ZA708, ZD984

Squadron 78
Βάση: Μάουντ Πλέζαντ-Νησιά Φόκλαντ
Αποστολή: Τακτική υποστήριξη
Παράδειγμα ελικοπτέρου: ZA684, ZA709, ZA717

240 OCU
Βάση: Όντιχαμ
Αποστολή: Εκπαίδευση
Παράδειγμα ελικοπτέρου: ZD575, ZD576, ZD980

Μαρόκο: Τα πρώτα από τα έξι CH-47C που παράγγειλε το Μαρόκο
παραδόθηκαν το 1979 και πήραν μέρος στις μάχες στη Δυτική
Σαχάρα. Από το 1984 και μετά έχουν παραληφθεί και άλλα έξι
ελικόπτερα.

Ταϊβάν: H χώρα αυτή απέκτησε 3 Σινούκ Model 234MLR, τα οποία
είναι η ανάλογη πολιτική έκδοση του CH-47D και τα οποία πετούν
με το στρατό.

Τανζανία: H Τανζανία παρέλαβε 2 CH-47C από την ιταλική γραμμή
παραγωγής το 1982.

Ταϊλάνδη: Τρία Σινούκ Model 234MLR παραλήφθηκαν πρόσφατα από
τη χώρα αυτή.

Ισπανία: Με τις πρώτες παραδόσεις να αρχίζουν το 1973, η
Ισπανία διαθέτει σήμερα ένα στόλο 18 Σινούκ, τα τελευταία έξι
από τα οποία είναι σχεδόν σε επίπεδο CH-47D και διαθέτουν
ραντάρ καιρού στο ρύγχος.

ΗΠΑ: Από τον Οκτώβριο του 1963, το Σινούκ είναι το βασικό
μεταφορικό ελικόπτερο του αμερικανικού στρατού και αρκετές
εκατοντάδες CH-47A/B/C είναι σε υπηρεσία. Τετρακόσια τριάντα
έξι από αυτά τα ελικόπτερα προηγουμένων σειρών πρόκειται να
αναβαθμιστούν σε επίπεδο CH-47D. O αμερικανικός στρατός
διατηρεί περίπου 70 ελικόπτερα CH-47C και D στη Γερμανία τα
οποία πετούν με τρεις μονάδες.

180th Aviation Company
Βάση: Σβάμπις Χαλ
Παράδειγμα ελικοπτέρου: 68-15846, 69-17118, 70-15002, 74-22281

205th Aviation Company
Βάση: Μάιντς-Φίντχεν
Παράδειγμα ελικοπτέρου: 68-15847, 70-15028, 71-20946, 74-22285

295th Aviation Company
Βάση: Κόλμαν Μπάρακς
Παράδειγμα ελικοπτέρου: 68-15849, 70-15012, 71-20954,
74-22283.






ΛΕΖΑΝΤΕΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΩΝ

Ένα από τα δεκαπέντε ιταλικής κατασκευής CH-47C που
χρησιμοποιεί η Αιγυπτιακή Αεροπορία.

Ελληνικό CH-47 επίσης από την ιταλική γραμμή παραγωγής.

Ένα από τα Σινούκ που παραμένουν σε ιρανική υπηρεσία.

Το Μαρόκο είναι άλλη μια χώρα που χρησιμοποιεί το CH-47.


Τομή Boeing CH-47D

1. Σωλήνες Πιτό
2. Εμπρός φως ναυτιλίας
3. Θυρίδα πρόσβασης στο διαμέρισμα του ρύγχους
4. Αποσβεστήρας κραδασμών
5. Κεραία IFF
6. Αλεξινέμιο
7. Υαλοκαθαριστήρας
8. Κάλυμμα πίνακα οργάνων
9. Ποδωστήρια
10. Δομή ρύγχους
11. Κάτω παράθυρα
12. Θέση ανάπαυσης ποδιών χειριστή
13. Χειριστήριο βήματος στροφίου
14. Χειριστήριο κυκλικού βήματος στροφίου
15. Κάθισμα συγκυβερνήτη
16. Πίνακας οργάνων
17. Κάθισμα χειριστή
18. Αισθητήρας γωνίας προσβολής
19. Κάλυμμα κιβωτίου μετάδοσης
20. _Ανω παράθυρο
21. Πόρτα συγκοινωνίας με την κύρια καμπίνα
22. Πόρτες εκκένωσης ανάγκης
23. Συρρώμενο πλευρικό παράθυρο
24. Τοιχώματα κόκπιτ
25. Αποσβεστήρας κραδασμών
26. Μοχλός ανοίγματος πόρτας
27. Διαμέρισμα ραδιοβοηθημάτων και ηλεκτρονικών
28. Τοίχωμα
29. Σερβό ελέγχου κινητών μερών
30. Δοκοί συστήματος υποβοήθησης σταθεροποίησης
31. Στηρίγματα κιβωτίου μετάδοσης
32. Δοχείο υγρού πλυσίματος αλεξινέμιου
33. Υδραυλικός μηχανισμός κίνησης στροφίου
34. Μειωτής στροφών εμπρός κιβωτίου μετάδοσης
35. Κάλυμμα κεφαλής στροφίου
36. Υδραυλικός μηχανισμός κίνησης κεφαλής στροφίου
37. Δοκοί αλλαγής συλλογικού βήματος
38. Αποσβεστήρας οπισθέλκουσας
39. Πτερύγια στροφίου από υαλονήματα
40. Χείλος προσβολής από τιτάνιο
41. Βίντσι διάσωσης
42. Πίσω κάλυμμα κιβωτίου μετάδοσης
43. Υδραυλικο σύστημα
44. Δοκοί ελέγχου
45. Πλαίσια και δοκοί ακαμψίας ατράκτου
46. Θυρίδα εκκένωσης ανάγκης
47. Πάτωμα εμπρός τμήματος ατράκτου
48. Κάλυμμα δεξαμενών καυσίμου ατράκτου
49. Μπαταρία
50. Διαμέρισμα ηλεκτρονικών
51. Κεραία
52. Στηρίγματα φορείων
53. Παράθυρο καμπίνας
54. Εξαγωγή αέρα συστήματος κλιματισμού καμπίνας
55. Καθίσματα επιβατών
56. Τούνελ μετάδοσης κίνησης
57. Φως πτήσης σε σχηματισμό
58. Τομή στροφίου
59. Σημείο εκκένωσης στατικού ηλεκτρισμού
60. Μάζα εξισορρόπησης στροφίου
61. Αντι-διαβρωτική λωρίδα προστασίας
62. Σταθερός εξισορροπητής
63. Επικάλυψη ατράκτου
64. Διάδρομος πρόσβασης για συντήρηση
65. Θυρίδα πρόσβασης στον άξονα μετάδοσης
66. Καθίσματα επιβατών
67. Θυρίδα πρόσβασης στο βίντσι μεταφοράς εξωτερικού φορτίου
68. Κεραία VOR
69. Τοιχώματα καμπίνας
70. Δοκοί ελέγχου
71. Κύριος άξονας μετάδοσης
72. 'ρθρωση άξονα μετάδοσης
73. Δόμη κεντρικού τμήματος ατράκτου
74. Κάθισμα
75. Πάτωμα καμπίνας
76. Ράμπα φόρτωσης
77. Υδραυλικός μηχανισμός ανύψωσης ράμπας
78. Μειωτήρας
79. Μειωτήρας μετάδοσης
80. Φρένο ρότορα
81. Μετάδοση ψυγείου λαδιού
82. Ψυγείο λαδιού
83. Κάλυμμα συστήματος μετάδοσης πίσω στροφίου
84. Φίλτρο
85. Ατρακτίδιο δεξιού κινητήρα
86. Οπές αερισμού
87. Δομή καλύμματος του πίσω στροφίου
88. Υδραυλικοί μηχανισμοί
89. Θυρίδα πρόσβασης
90. Σκαλοπάτι
91. 'ξονας μετάδοσης κίνησης πίσω στροφίου
92. Στηρίγματα πίσω στροφίου
93. Κάλυμμα κεφαλής πίσω στροφίου
94. Υδραυλικός μηχανισμός κίνησης κεφαλής πίσω στροφίου
95. Πτερύγια στροφίου από υαλονήματα
96. Υδραυλικός μηχανισμός κίνησης στροφίου
97. Αποσβεστήρας κραδασμών
98. Δομή καλύμματος του πίσω στροφίου
99. Πίσω φως ναυτιλίας
100. Βοηθητική γεννήτρια
101. Γεννήτριες
102. Διάδρομος πρόσβασης για συντήρηση
103. Εξάτμιση κινητήρα
104. Κινητήρας Lycoming T55-L-712
105. Καλύμματα κινητήρων
106. Πλαίσια και δοκοί ακαμψίας ατράκτου
107. Πόρτα φόρτωσης
108. Προεξοχές ράμπας
109. Ράμπα φόρτωσης
110. Κοιλιακός αποσβεστήρας
111. Προέκταση αεροδυναμικού καλύματος
112. Μοχλός ανύψωσης ράμπας
113. Υδραυλικός μηχανισμός ανύψωσης ράμπας
114. Αμορτισέρ συστήματος προσγείωσης
115. Σκέλος συστήματος προσγείωσης
116. Τροχός
117. Προαιρετική εγκατάσταση σκι
118. Σκαλοπάτι πρόσβασης
119. Δεξαμενή καυσίμου
120. Σωληνώσεις συστήματος καυσίμων
121. Κοιλιακό κάλυμμα
122. Δεξαμενή καυσίμου
123. Δομή πατώματος καμπίνας
124. Πρόσδεση δεξαμενής καυσίμων
125. Σωληνώσεις συστήματος καυσίμων
126. Πυροσβεστήρες
127. Δεξαμενή καυσίμου
128. Σημείο πλήρωσης δεξαμενών καυσίμου
129. Αισθητήρες καυσίμου
130. Σκέλος συστήματος προσγείωσης
131. Σκέλος με δίδυμους τροχούς
132. Προαιρετική εγκατάσταση σκι
133. Σύστημα πρόσδεσης εξωτερικού φορτίου
134. Βίντσι πρόσδεσης εξωτερικού φορτίου

Παραλλαγές CH-47 Chinook.

YHC-1B: Πέντε σκάφη προπαραγωγής.
YCH-47A: Νέα ονομασία που υιοθετήθηκε με τη συστηματοποίηση
των προγραμμάτων το 1962.
CH-47A: Μοντέλο παραγωγής με επιμηκυμένη άτρακτο κατά 1,88m
και μεγαλύτερη διάμετρο στροφείωνΑ κινητήρες Avco Lycoming
T55-L-5. Παρήχθηκαν 354 σκάφη για τον αμερικανικό στρατό, από
τα οποία 4 παραδόθηκαν στην Ταϊλάνδη.
ACH-47A: Ονομασία 4 CH-47A που εξοπλίστηκαν με 2 πυροβόλα
Βούλκαν των 20 χιλ., ένα εκτοξευτή χειροβομβίδων των 40 χιλ.,
και με πυροβόλα των 12,7χιλ. γνωστά και με την ονομασία Go-Go
Bird.
YCH-47B: Πρωτότυπα του βελτιωμένου μοντέλου /B.
CH-47B: Μοντέλο παραγωγής με βελτιωμένα πτερύγια στροφείων και
κινητήρες T55-7C. Παράχθηκαν συνολικά 108 σκάφη.
CH-47C: Βασικό μοντέλο παραγωγής για τον αμερικανικό στρατό.
Φέρει τους κινητήρες T55-L-11A που αποδίδουν 3750 ίππους και
έχει ενισχυμένη μετάδοση και αυξημένη ποσότητα εσωτερικά
μεταφερόμενου καυσίμου. Κατασκευάστηκαν 270 ελικόπτερα, ενώ
πολλά από τα παλαιότερα CH-47A και CH-47B αναβαθμίστηκαν σε
επίπεδο CH-47C.
CH-47D: Ένα αντίτυπο από κάθε προηγούμενο μοντέλο, A, B, C,
αναβαθμίστηκε σε επίπεδο D με την τοποθέτηση βοηθητικής
γεννήτριας, διάφορες άλλες βελτιώσεις και κινητήρες T55-L-712
που αποδίδουν 3750 ίππους και έχουν τη δυνατότητα να αποδώσουν
4500 ίππους σε καταστάσεις ανάγκης. Το πρώτο συμβόλαιο
υπεγράφη το 1980 και ένα δεύτερο το 1985 για άλλα 250
ελικόπτερα. Ένα τελευταίο συμβόλαιο για 197 ακόμη ελικόπτερα
υπεγράφη το 1989.
CH-147: Ονομασία 9 ελικοπτέρων τύπου CH-47C που παραδόθηκαν
στον Καναδά με κινητήρες T55-L-11C. Έχουν τη δυνατότητα να
μεταφέρουν 44 επιβάτες.
Chinook HC Mk 1: Τριάντα τρία ελικόπτερα που παραγγέλθηκαν από
την RAF το 1978. Όμοια με τα CH-147 και κινητήρες T55-L-11E.
Σε όλα έχουν αντικατασταθεί τα στροφεία από καινούργια
κατασκευασμένα από υαλονήματα. Οκτώ από αυτά έχουν τους
κινητήρες T55-L-712, ενώ όλα είναι εφοδιασμένα με ηλεκτρονικά
και ραδιοβοηθήματα βρετανικής προέλευσης.
Chinook HC Mk 2: Αγγλική ονομασία που ισοδυναμεί με το επίπεδο
CH-47D, στο οποίο έχουν αρχίσει να αναβαθμίζονται από το
Νοέμβριο του 1991 όλα τα Mk 1 της RAF.
CH-47D International Chinook: Μοντέλο εξαγωγής που είχε
ονομαστεί αρχικά Model 414. Ενσωματώνει πολλές από τις
βελτιώσεις του CH-47D. Παραλήφθηκαν 6 ελικόπτερα από τον
ισπανικό στρατό και φέρουν ραντάρ καιρού στο ρύγχος.
CH-47J: Ονομασία των 54 CH-47D International Chinook που
κατασκευάζει στην Ιαπωνία η Kawasaki για το στρατό και την
αεροπορία.
Model 234LR: Μοντέλο για την πολιτική αεροπορία που
ενσωματώνει πολλές από τις βελτιώσεις που εξελίχθηκαν για τα
στρατιωτικά μοντέλα και είναι εφοδιασμένο με μεγαλύτερες
δεξαμενές καυσίμου κατασκευασμένες από συνθετικά υλικά.
Προορίζεται κυρίως για την υποστήριξη πλατφορμών εξόρυξης
πετρελαίου.
MH-47E: Ειδικό μοντέλο για τις ειδικές δυνάμεις του
αμερικανικού στρατού. Το πρωτότυπο (s/n 880267) πέταξε για
πρώτη φορά την 1η Ιουνίου 1990 και έχει εξοπλιστεί με ραντάρ
αποφυγής αναγλύφου, συστήματα υπέρυθρων για νυκτερινές
επιχειρήσεις, σωλήνα ανεφοδιασμού σε πτήση, συστήματα
ηλεκτρονικού πολέμου καθώς και με κινητήρες T55-L-714 που
αποδίδουν 4818 hp. Διαθέτει επίσης τις δεξαμενές του 234LR και
φέρει διπλάσια ποσότητα καυσίμου από το CH-47D. Δύο _μερικά_
εξοπλισμένα MH-47E πήραν μέρος στις επιχειρήσεις στη Γρενάδα,
ενώ 4 ελικόπτερα είχαν ήδη παραδοθεί και πήραν μέρος στον
πόλεμο στον Περσικό κόλπο.

Στοιχεία αναγνώρισης CH-47


Δύο κύρια στροφεία .
Κινητήρες τοποθετημένοι εξωτερικά της ατράκτου.
Εξογκώματα στα πλάγια της ατράκτου.
Τροχοί κάτω από τα πλάγια εξογκώματα.


Παράθυρα μεγάλων διαστάσεων.
Μεγάλη πίσω ράμπα φόρτωσης
Προεξέχον ρύγχος.
Αλεξινέμιο μεγάλων διαστάσεων.


Στροφία τριών πτερυγίων το καθένα.
Δίδυμοι τροχοί στα εμπρός σκέλη προσγείωσης.
Στροφία που περιστρέφονται με αντίθετη φορά.


Τεχνικά χαρακτηριστικά
CH-47D Chinook

Στροφία
Διάμετρος 18,29m

'τρακτος και στροφεία
Μήκος με στροφεία σε περιστροφή
30,18m
Μήκος ατράκτου 15,54m
Ύψος 5,68m

Σύστημα προσγείωσης
Σύστημα προσγείωσης τεσσάρων σκελών
Μεταξόνιο 6,86m

Βάρη
Κενό 10475kg
Μέγιστο απογείωσης 22680kg
Εσωτερικό φορτίο σε ακτίνα 185km
6510kg
Εξωτερικό φορτίο σε ακτίνα 55km 7190kg

Κινητήρες
Δύο κινητήρες Avco Lycoming T55-L-712
Ιπποδύναμη πλεύσης 2796kw(3750shp)
Μέγιστη ιπποδύναμη 3356kw(4500shp)





Επιδόσεις CH-47 Chinook

Μέγιστη ταχύτητα με βάρος 14700 κιλών 290km/h
Ταχύτητα πλεύσης με μέγιστο βάρος απογείωσης 255km/h
Αρχικός ρυθμός ανόδου 405m/min
Μέγιστη εμβέλεια 2.000km
Επιχειρησιακό ύψος 3.900m

Μέγιστο εξωτερικό φορτίο
-Mil Mi-26 _Halo_ 20.000kg
-Sikorsky CH-53E 16.330kg
-Boeing Vertol Chinook HC Mk1 12.700kg
-Boeing Vertol CH-46 Sea Knight 4.535kg
-A_rospatiale AS.332M Super Puma
4.500kg
-Westland Commando 3.630kg
-Mil Mi-17 _Hip-H_ 3.000kg

Αρχικός ρυθμός ανόδου
-Sikorsky CH-53E 760m/min
-Westland Commando 615m/min
-A_rospatiale AS.332M Super Puma
530m/min
-Mil Mi-17 _Hip-H_ 520m/min
-Boeing Vertol CH-46 Sea Knight 505m/min
-Boeing Vertol Chinook HC Mk1
450m/min
-Mil Mi-26 _Halo_ ?

Ταχύτητα πλεύσης σε ιδανικό
ύψος
-A_rospatiale AS.332M Super Puma
280km/h
-Sikorsky CH-53E 275km/h
-Boeing Vertol CH-46 Sea Knight 260km/h
-Boeing Vertol Chinook HC Mk1 255km/h
-Mil Mi-26 _Halo_ 250km/h
-Mil Mi-17 _Hip-H_ 225km/h
-Westland Commando 205km/h

Εμβέλεια χωρίς εξωτερικές
δεξαμενές
-Mil Mi-26 _Halo_ 800km
-A_rospatiale AS.332M Super Puma
635km
-Mil Mi-17 _Hip-H_ 500km
-Westland Commando 455km
-Boeing Vertol CH-46 Sea Knight 380km
-Boeing Vertol Chinook HC Mk1 370km
-Sikorsky CH-53E ?

Αριθμός μεταφερόμενων επιβατών
-Mil Mi-26 _Halo_ 90
-Sikorsky CH-53E 55
-Boeing Vertol Chinook HC Mk1 44
-Westland Commando 28
-Mil Mi-17 _Hip-H_ 28
-Boeing Vertol CH-46 Sea Knight 25
-A_rospatiale AS.332M Super Puma
25